Menu

Poeta (bez)religijny. O twórczości Tadeusza Różewicza - ebook

Opis

Pisarską biografię Różewicza otwierają młodzieńcze wiersze religijne publikowane w miesięczniku Związku Sodalicji Mariańskich Uczniów Szkół przeciętnych w Polsce „Pod Znakiem Marji", zamykają zaś prośba o chrześcijański pochówek, stwierdzenie przynależności do Kościoła katolickiego i ekumeniczne wezwanie do zgody pomiędzy „rozdzielonymi wyznaniami" i do przezwyciężania różnic dzielących „kultury i narody". Pomiędzy tymi biegunami rozciąga się wielowątkowa twórczość poetycka, prozatorska i dramaturgiczna Różewicza, który przez sporo lat ukazujeny był poprzez badaczy literatury jako apostata, ateista albo ‒ w najlepszym razie ‒ agnostyk. Do takiego postrzegania autora Głosu Anonima przyczyniły się jego własne dzieła, ze popularnymi wierszami Lament i Ocalony na czele, oraz niepowtarzalny zarys powojennego życia społeczno-kulturalnego, którego komunistyczni inżynierowie wyjątkowo z ochotą akcentowali wątki w kulturze i sztuce pasujące z bliską im ideologią.

Na niniejszą książkę złożyły się artykuły z kilku ostatnich lat. Punktem wyjścia jest tu późny wiersz nauka chodzenia, którego bohaterem uczynił Różewicz protestanckiego teologa Dietricha Bonhoeffera, twórcę koncepcji „chrześcijaństwa bezreligijnego", wedle którego chrześcijanin współczesny musi zanurzyć się w „bezbożny" świat, aby – w jedności ze Zbawicielem – zaznać ostatecznego opuszczenia i ogołocenia. W dwóch tekstach otwierających książkę autor stara się udowodnić, iż teologia autora Naśladowania skłoniła Różewicza do ponownego przemyślenia problemu wiary i stała się podstawą rozwiązania elementarnej sprzeczności sformułowanej w popularnym wierszu bez: „życie bez boga jest osiągalne / życie bez boga jest niemożliwe". Od czasu opublikowania nauki chodzenia nie sposób mówić o Różewiczu inaczej niżeli jako o „poecie (bez)religijnym".

W kolejnych artykułach ukazano związek twórczość Różewicza z katastrofizmem Dwudziestolecia, typowo z myślą Stanisława Ignacego Witkiewicza i poddano szczegółowej analizie i interpretacji trzy redakcje wiersza ***[Czas na mnie…] z rewolucyjnego tomu Płaskorzeźba, próbując dowieść, iż w przestrzeni międzytekstowej ujawnia się tu procesualna i dynamiczna świadomość człowieka „(bez)religijnego", który „nie wierzy w Boga, ale jest człowiekiem… wierzącym".

W aneksie odszuka Czytelnik zapis rozmowy z Janem Stolarczykiem, długoletnim wydawcą dzieł Różewicza, do której doszło latem 2011 r. W Nowym Sączu. Jej przedmiot stanowi biograficzno-pisarskie tło relacji łączącej Tadeusza Różewicza i Czesława Miłosza.

...

Opinie - 0 opinii

+ Dodaj opinie

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.